Dự án giao thông nghìn tỷ thành điểm 'nghẽn': Lộ nhiều sai phạm

Ðường huyết mạch thành "điểm nghẽn”

Dự án đường Trì Bình - Dung Quất do Ban Quản lý Khu kinh tế (KKT) Dung Quất (nay là Ban Quản lý KKT Dung Quất và các khu công nghiệp Quảng Ngãi) làm chủ đầu tư, được khởi công vào năm 2015 và dự kiến hoàn thành vào năm 2018.

Giai đoạn 1 có vốn đầu tư hơn 1.113 tỷ đồng, thực hiện từ năm 2014 - 2016; giai đoạn 2 có vốn đầu tư hơn 390 tỷ đồng, thực hiện từ năm 2016-2018. Dự án đi qua các xã thuộc địa phận huyện Bình Sơn, có điểm đầu tại nút giao với Quốc lộ 1 và cao tốc Đà Nẵng - Quảng Ngãi, điểm cuối giao với đường Võ Văn Kiệt (KKT Dung Quất).

Mục tiêu của dự án sẽ kết nối giao thông, tạo “cú hích” hút nhà đầu tư vào KKT Dung Quất. Thế nhưng sau gần 7 năm giai đoạn 1 của dự án vẫn giậm chân tại chỗ dù UBND tỉnh Quảng Ngãi đã gia hạn, điều chỉnh thời gian hoàn thành giai đoạn 1 đến năm 2020.

Trên công trường không có lấy một bóng người hay xe cơ giới hoạt động

Do tuyến đường chậm đưa vào sử dụng, trong khi lưu lượng phương tiện tham gia giao thông ở KKT Dung Quất, nhất là xe tải lớn, ngày càng tăng nên tình hình trật tự an toàn giao thông trở nên phức tạp. Nhiều vụ tai nạn xảy ra, gây thiệt hại về người và tài sản khiến người dân bức xúc.

Ngoài tuyến đường Võ Văn Kiệt, mỗi ngày có hàng trăm lượt phương tiện chở hàng hóa vào cảng Dung Quất qua đường Dốc Sỏi - Dung Quất phải đi vòng vào tuyến đường nội bộ thuộc Phân khu Công nghiệp Sài Gòn - Dung Quất.

Ở chiều ngược lại, nhiều doanh nghiệp muốn xuất hàng hóa đến các tỉnh phía Bắc bằng đường bộ không thể đi một mạch lên cao tốc Đà Nẵng - Quảng Ngãi, mà phải đi đường vòng ra Quốc lộ 1 đến KKT mở Chu Lai (tỉnh Quảng Nam) rồi mới nhập làn vào cao tốc.

Theo ghi nhận của phóng viên, trên công trường không có bất kỳ công nhân hay thiết bị cơ giới nào, một số vị trí nền đường đắp lên bị mưa bão làm sạt lở. Hiện đoạn nối từ đường Võ Văn Kiệt đến xã Bình Chánh, huyện Bình Sơn cơ bản hoàn thành phần mặt đường, các hạng mục còn lại vẫn “giậm chân tại chỗ”. Trong khi đó, đoạn còn lại vẫn “không đâu vào đâu”. Điểm đấu nối vào Quốc lộ 1 (trong thiết kế của dự án) hiện vẫn là đồng ruộng, vòng xoay chỉ mới đắp đất một đoạn rồi… để đó. Việc đấu nối vào cao tốc Đà Nẵng - Quảng Ngãi cũng lâm cảnh tương tự. Tuyến đường từ dự án trọng điểm giờ thành điểm “nghẽn”.

Nhiều sai phạm

Mới đây, UBND tỉnh Quảng Ngãi đã quyết định thanh tra việc chấp hành pháp luật về đầu tư xây dựng đối với dự án. Kết luận thanh tra đã chỉ ra hàng loạt sai phạm liên quan chủ đầu tư, ban quản lý dự án.

Cụ thể, dự án đã phê duyệt nhưng không cân đối vốn triển khai được, phải dừng thực hiện trong 5 năm (tháng 12/2008 đến tháng 4/2014); công tác lập dự toán tính toán sai khối lượng, dẫn đến làm tăng giá trị dự toán với số tiền lên đến hơn 1,164 tỷ đồng.

Ðoạn qua xã Bình Chánh, huyện Bình Sơn lầy lội

Công tác lập thiết kế, dự toán còn nhiều sai sót dẫn đến phải điều chỉnh, bổ sung, xử lý kỹ thuật nhiều hạng mục công trình, tư vấn thiết kế tính toán xử lý lún, nền đất yếu dự báo lún không chính xác; chủ đầu tư chưa tiến hành kiểm tra, đánh giá khối lượng xây lắp nhưng đã cho tạm ứng dẫn đến dư nợ tạm ứng chưa thu hồi được gần 8 tỷ đồng…

Ngoài ra, công tác bồi thường chưa hoàn thành, không di dời được nhà dân; việc xử lý nền đất yếu tại Km0-Km1+00 xuất hiện từ năm 2019 đến nay vẫn chưa có giải pháp thực hiện; dự án phải chuyển mục đích sử dụng đất gần 80ha, chủ đầu tư có công văn gửi Sở TN&MT, song không cung cấp đầy đủ thông tin, hồ sơ chuyển mục đích sử dụng đất lúa của dự án.

Trước đó, dự án đã được Kiểm toán Nhà nước Khu vực III và Thanh tra Bộ Xây dựng lần lượt kiểm toán và thanh tra vào năm 2017 và 2018; qua đó, kiến nghị xử lý tài chính hơn 27 tỷ đồng. Ðến nay, chủ đầu tư đã thực hiện hơn 19,1 tỷ đồng, chưa thực hiện hơn 7,8 tỷ đồng.

Cùng với đó, quá trình lập phê duyệt 55 phương án bồi thường, giải phóng mặt bằng được UBND huyện Bình Sơn phê duyệt với tổng số tiền hơn 175,3 tỷ đồng, đã vượt so với dự toán được UBND tỉnh phê duyệt hơn 33,8 tỷ đồng nhưng chưa làm thủ tục điều chỉnh.

Ngoài những sai sót mà thanh tra chỉ ra còn có việc thi công chậm tiến độ ở các gói thầu. Trong quá trình thi công còn xảy ra sai sót, vi phạm, một số nội dung xử lý kỹ thuật chưa được triển khai kịp thời, thiết kế dự toán còn nhiều tồn tại và sai sót phải điều chỉnh nhiều lần… Cùng với đó, chủ đầu tư, ban quản lý dự án chưa quyết liệt chỉ đạo, đôn đốc nhà thầu khắc phục những khó khăn tiếp tục thi công, chưa tích cực phối hợp với chính quyền địa phương để tháo gỡ những vướng mắc...